Những hình ảnh vệ tinh mới nhất từ Airbus, được CNN phân tích kỹ lưỡng vào ngày 14/4, đã hé lộ những dấu vết cháy rụi tại một sân bay dã chiến ở tỉnh Isfahan, miền trung Iran. Địa điểm này từng là trung tâm tập kết và sơ tán lực lượng đặc nhiệm Mỹ, bao gồm cả phi công tiêm kích F-15E, trong một chiến dịch giải cứu đầy kịch tính diễn ra vào ngày 5/4. Phân tích ban đầu cho thấy phần lớn xác của các phương tiện bay, bao gồm máy bay vận tải đặc nhiệm MC-130J và trực thăng AH/MH-6, vốn đậu ở phía đông đường băng dài 1.200 mét, đã được di dời khỏi hiện trường. Điều đáng chú ý là Iran đã cho dựng một vành đai bằng đất bao quanh khu vực chứa các mảnh vỡ, một động thái mà Viện Khoa học và An ninh Quốc tế (ISIS) có trụ sở tại Mỹ nhận định là nhằm cản trở tầm quan sát từ bên ngoài đối với các hoạt động thu hồi và xử lý hiện trường. Sự xuất hiện của những vết va chạm hoặc đống đất trên đường băng cũng được cho là do lực lượng Iran tạo ra, có khả năng nhằm ngăn chặn việc tái sử dụng cơ sở này trong tương lai bởi bất kỳ đối phương nào.
Sân bay dã chiến này có vị trí địa lý khá nhạy cảm, nằm cách Tổ hợp Hạt nhân Isfahan không xa. Theo nhận định của ISIS, việc tạo ra những chướng ngại vật này trên đường băng có thể gây ra những khó khăn đáng kể cho bất kỳ chiến dịch trên bộ nào có ý định tiếp cận và thu giữ lượng uranium làm giàu cao đang được lưu trữ trong hệ thống hầm ngầm tại khu phức hợp hạt nhân này. Điều này cho thấy một chiến lược phòng thủ đa tầng, không chỉ tập trung vào việc loại bỏ dấu vết vật lý mà còn tính toán đến việc ngăn chặn các hành động quân sự tiềm tàng trong tương lai. Sự kiện này làm dấy lên nhiều câu hỏi về mức độ thành công và những rủi ro mà chiến dịch giải cứu của Mỹ đã đối mặt, cũng như những biện pháp mà Iran đã thực hiện để bảo vệ lợi ích quốc gia của mình.
Diễn biến tại sân bay Isfahan là một phần của câu chuyện phức tạp xoay quanh vụ việc tiêm kích đa năng F-15E của Mỹ bị bắn rơi vào ngày 3/4 khi đang thực hiện nhiệm vụ chiến đấu trên không phận Iran. Theo các báo cáo ban đầu, phi công ngồi ở khoang trước đã được sơ tán an toàn ngay lập tức. Tuy nhiên, sĩ quan điều khiển vũ khí ở khoang sau lại đối mặt với một tình huống sinh tử khi phải leo lên sườn núi cao khoảng 2.100 mét để trốn tránh sự truy đuổi gắt gao của lực lượng dân quân Iran. Với sự hỗ trợ của Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA), vị trí ẩn náu của anh trong một khe núi hẹp đã được xác định, mở đường cho một cuộc giải cứu đầy cam go. Chi tiết này cho thấy mức độ nguy hiểm và sự phức tạp của các hoạt động quân sự trong môi trường thù địch, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng và cơ quan tình báo.

Để ngăn chặn các trang thiết bị quân sự nhạy cảm rơi vào tay Iran, các đơn vị đặc nhiệm Mỹ đã thực hiện một hành động quyết đoán. Theo lời khai của một quan chức Mỹ giấu tên, lực lượng này đã tiến hành phá hủy tổng cộng sáu máy bay. Con số này bao gồm hai máy bay vận tải MC-130J và bốn máy bay trực thăng, tất cả đều bị hư hại nặng nề để đảm bảo chúng không thể được Iran thu hồi và sử dụng. Thông tin này dường như có sự khác biệt nhỏ so với tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump, người cho biết lực lượng nước này đã phá hủy hai máy bay bị mắc kẹt trong cát và sử dụng ba trực thăng trong chiến dịch giải cứu. Sự khác biệt nhỏ trong số liệu này, dù không làm thay đổi bản chất sự việc, nhưng cũng cho thấy những thách thức trong việc thu thập và công bố thông tin chi tiết trong các hoạt động quân sự nhạy cảm.
Trong khi đó, quân đội Iran đã đưa ra tuyên bố khẳng định lực lượng của họ đã bắn hạ hai máy bay trực thăng và một máy bay vận tải C-130, những phương tiện được cho là đã tham gia vào nỗ lực tìm kiếm phi công Mỹ. Tuyên bố này càng làm tăng thêm sự phức tạp và mâu thuẫn trong các báo cáo về sự kiện. Nếu thông tin từ phía Iran là chính xác, điều đó có nghĩa là các nỗ lực tìm kiếm và giải cứu của Mỹ đã phải đối mặt với sự kháng cự mạnh mẽ và tổn thất đáng kể về phương tiện. Sự khác biệt trong các báo cáo từ hai phía là điều thường thấy trong các cuộc xung đột hoặc căng thẳng quân sự, phản ánh mục đích tuyên truyền và bảo vệ hình ảnh của mỗi bên. Tuy nhiên, những dấu vết vật lý tại sân bay Isfahan, như hình ảnh vệ tinh đã cung cấp, dường như củng cố cho kịch bản về một cuộc chạy đua thu hồi và vô hiệu hóa tài sản quân sự của Mỹ.
Câu chuyện về sân bay Isfahan không chỉ dừng lại ở việc thu hồi và phá hủy phương tiện. Nó còn liên quan đến công nghệ quân sự tiên tiến, cụ thể là hệ thống phòng thủ LAIRCM (Large Aircraft Infrared Countermeasures) do Northrop Grumman phát triển. Hệ thống này có khả năng phát hiện các tên lửa đang nhắm vào máy bay, cảnh báo phi hành đoàn và sau đó phát ra một chùm tia laser năng lượng cao để vô hiệu hóa đầu dò hồng ngoại của tên lửa, hiệu quả tương đương với việc "chọc mù" vũ khí đối phương. Việc triển khai LAIRCM trên các máy bay vận tải và trực thăng cho thấy mức độ ưu tiên của Mỹ trong việc bảo vệ phương tiện và nhân lực, ngay cả trong các nhiệm vụ tưởng chừng như chỉ là hỗ trợ hậu cần hay sơ tán. Sự hiện diện và hoạt động của các hệ thống phòng thủ như LAIRCM là yếu tố then chốt, có thể đã ảnh hưởng đến diễn biến của các cuộc đụng độ trên không và trên bộ, đồng thời cũng là mục tiêu mà Iran có thể quan tâm tìm hiểu để phát triển các biện pháp đối phó.
Cuối cùng, sự kiện tại Isfahan là một lời nhắc nhở về bản chất phức tạp và đa chiều của các hoạt động quân sự trong thời đại hiện đại. Từ chiến dịch giải cứu đầy kịch tính, những cuộc chạy đua thu hồi công nghệ, đến những động thái chiến lược nhằm che giấu và ngăn chặn đối phương, tất cả đều diễn ra trong một bối cảnh địa chính trị căng thẳng. Những hình ảnh vệ tinh, dù chỉ là những mảnh ghép nhỏ, đã góp phần hé lộ một phần của bức tranh toàn cảnh, cho thấy nỗ lực của cả hai bên nhằm kiểm soát thông tin và bảo vệ lợi ích quốc gia trong một môi trường đầy rẫy những ẩn số và thách thức.
Theo bài viết của XU HƯỚNG 24
Bình luận