Ngày 17/4, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã đưa ra tuyên bố trên mạng xã hội rằng eo biển Hormuz mở hoàn toàn cho các tàu thương mại. Thông tin này đã khiến giá dầu giảm và nhận được sự hoan nghênh từ Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ông Araghchi là một nhà ngoại giao thực dụng, cố gắng gửi tín hiệu về khả năng thỏa hiệp trước khi lệnh ngừng bắn hai tuần giữa Iran và Mỹ hết hạn vào ngày 8/4.
Michael Singh, cựu giám đốc cấp cao về các vấn đề Trung Đông tại Hội đồng An ninh Quốc gia Mỹ, cho rằng động thái này nhằm thúc đẩy đàm phán hơn là mở thực sự eo biển Hormuz. Trước đó, Washington đã nhượng bộ bằng cách thúc đẩy lệnh ngừng bắn 10 ngày giữa Israel và Lebanon.
Tuy nhiên, tuyên bố của ông Araghchi đã gặp phải phản ứng mạnh mẽ từ phe cứng rắn trong nội bộ Iran. Một thành viên hải quân IRGC đã thông báo qua đài vô tuyến hàng hải rằng eo biển vẫn đóng cửa và các tàu cần có sự cho phép mới được đi qua. Hãng tin Tasnim cũng chỉ trích Ngoại trưởng Iran vì tuyên bố trên mạng xã hội.
Ngày 18/4, Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya của quân đội Iran chính thức thông báo tái áp đặt hạn chế ở eo biển Hormuz. Một cố vấn cấp cao của IRGC cho biết lực lượng này cảm thấy tức giận khi ông Araghchi đã không phối hợp với họ trước khi đưa ra tuyên bố.
Mặc dù các bên trung gian cho rằng Mỹ và Iran đã thể hiện sự linh hoạt về lập trường đàm phán, những gì diễn ra ở eo biển Hormuz cho thấy phe cứng rắn đầy quyền lực ở Iran có thể không đồng ý với việc thỏa hiệp.
Ngay sau khi tuyên bố của ông Araghchi được đưa ra, các nhà phân tích quốc tế đã chú ý đến sự chênh lệch giữa lập trường ngoại giao và thực tế trên mặt trận quân sự ở Iran. Sự bất đồng này không chỉ giới hạn trong nội bộ chính phủ mà còn lan rộng sang các tổ chức vũ trang liên kết chặt chẽ với Tehran.
Hành động của IRGC thể hiện rõ ràng rằng phe cứng rắn có khả năng tác động mạnh mẽ đến quyết định chiến lược của quốc gia, đặc biệt là khi họ cảm thấy bị bỏ qua hoặc không đồng tình với những thỏa thuận mà chính phủ đưa ra. Điều này đặt ra thách thức lớn cho bất kỳ nỗ lực hòa bình nào từ phía Iran.
Trong bối cảnh hiện tại, việc IRGC tiếp tục duy trì sự kiểm soát chặt chẽ ở eo biển Hormuz đã làm gia tăng lo ngại về khả năng xảy ra xung đột mới trong khu vực. Các tàu thương mại quốc tế đang phải đối mặt với tình hình không chắc chắn và nguy hiểm hơn khi họ cố gắng đi qua vùng biển chiến lược này.
Các chuyên gia cho rằng, để đạt được một thỏa thuận bền vững, cần có sự tham gia của tất cả các bên liên quan, bao gồm cả phe cứng rắn trong quân đội Iran. Việc không tính đến tiếng nói của IRGC và các lực lượng vũ trang khác có thể dẫn đến những hậu quả tiêu cực cho tiến trình hòa bình.
Trong khi đó, Mỹ và các đồng minh đang tiếp tục theo dõi chặt chẽ tình hình ở eo biển Hormuz và sẵn sàng phản ứng trước bất kỳ hành động gây hấn nào từ phía Iran. Việc này đòi hỏi một sự cân nhắc cẩn trọng giữa việc duy trì áp lực ngoại giao và tránh tạo ra những căng thẳng mới có thể dẫn đến xung đột quân sự.
Cuối cùng, diễn biến tại eo biển Hormuz cho thấy tầm quan trọng của việc xây dựng lòng tin và hợp tác đa phương trong khu vực. Các nước láng giềng như Saudi Arabia và các quốc gia vùng Vịnh khác cũng đang tìm cách tăng cường an ninh hàng hải thông qua các biện pháp chung, nhằm giảm thiểu nguy cơ xung đột và đảm bảo sự ổn định cho lưu lượng thương mại toàn cầu đi qua eo biển Hormuz.
Theo bài viết của XU HƯỚNG 24
Bình luận